10:55 08/03/2012
Cỡ chữ

Quảng Ngãi là tỉnh thuộc vùng văn hóa Nam Trung bộ, là tỉnh nằm trong vùng kinh tế trọng điểm của miền Trung. Trong vùng duyên hải miền Trung, Quảng Ngãi nằm ở chính giữa.


1.1. Bộ máy lãnh đạo (Nhiệm kỳ 2011 - 2015)

- Ông Võ Văn Thưởng, Bí thư tỉnh ủy.

- Ông Phạm Minh Toản, Phó Bí thư thường trực tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh.

- Ông Cao Khoa, Phó Bí thư tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh.

1.2. Địa lý hành chính

Quảng Ngãi trải dài từ 14°32’ đến 15°25’ vĩ độ Bắc, từ 108°06’ đến 109°04’ kinh độ Đông; phía bắc giáp tỉnh Quảng Nam, phía nam giáp tỉnh Bình Định, phía tây giáp tỉnh Kon Tum, phía đông giáp biển Đông, cách thủ đô Hà Nội 883 km về phía bắc và thành phố Hồ Chí Minh 838 km về phía nam. Diện tích tự nhiên khoảng 5.152,67 km2, bao gồm 1 thành phố trực thuộc tỉnh (thành phố Quảng Ngãi), 6 huyện đồng bằng ven biển (Bình Sơn, Sơn Tịnh, Tư Nghĩa, Nghĩa Hành, Mộ Đức, Đức Phổ), 6 huyện miền núi (Ba Tơ, Trà Bồng, Tây Trà, Sơn Tây, Sơn Hà, Minh Long) và 1 huyện đảo (Lý Sơn).

1.3. Dân số, dân cư

Dân số Quảng Ngãi năm 2010 là 1.219.286 người, với mật độ dân số trung bình 237 người/km2. Đây là địa bàn sinh sống của nhiều tộc người khác nhau; trong đó chiếm đa số là người Kinh (88%), Hre (8,58%), Cor (1,8%)…

1.4. Tiềm năng, lợi thế nổi bật

1.4.1. Tài nguyên đất

Theo kết quả điều tra xây dựng bản đồ đất thuộc hệ thống phân loại của FAO - UNESCO, trên diện tích 513.688,14 ha, Quảng Ngãi có 9 nhóm đất chính với 25 đơn vị đất và 68 đơn vị đất phụ. Chín nhóm đất chính là: cồn cát, đất cát ven biển, đất mặn, đất phù sa, đất giây, đất xám, đất đỏ vàng, đất đen, đất nứt nẻ, đất xói mòn trơ trọi đá. Trong đó, nhóm đất xám có vị trí quan trọng (chiếm 74,65% diện tích đất tự nhiên) thích hợp với cây công nghiệp dài ngày, cây đặc sản, dược liệu, chăn nuôi gia súc và nhóm đất phù sa thuộc hạ lưu các sông (chiếm 19,3% diện tích đất tự nhiên), thích hợp với trồng lúa, cây công nghiệp ngắn ngày, rau đậu.

Diện tích đất của Quảng Ngãi được sử dụng gồm 322.034,59 ha đất nông nghiệp (62,5% diện tích đất tự nhiên), 45.636,2 ha đất phi nông nghiệp (8,86% diện tích đất tự nhiên) và 147.595,9ha đất chưa sử dụng (28,64% diện tích đất tự nhiên).

1.4.2. Tài nguyên rừng

Rừng Quảng Ngãi phong phú về lâm, thổ sản với nhiều loại gỗ như: trắc, huỳnh, đinh hương, sến, kiền kiền, gụ, dỗi…, tổng trữ lượng gỗ khoảng 9,8 triệu m3. So với các tỉnh trong vùng duyên hải miền Trung, vốn rừng tự nhiên của Quảng Ngãi rất ít, chủ yếu là rừng trung bình và rừng nghèo, nhưng nếu so về trữ lượng (tính trên 1 ha) thì trữ lượng các loại rừng của Quảng Ngãi lại cao hơn mức trung bình của cả nước.

Bãi biển Sa Huỳnh

1.4.3. Tài nguyên khoáng sản

Tài nguyên khoáng sản không đa dạng về chủng loại, chủ yếu là khoáng sản phục vụ cho công nghiệp vật liệu xây dựng, nước khoáng và một số khoáng sản khác.

Những khoáng sản có thể khai thác trong 10 năm tới là: graphít trữ lượng khoảng 4 triệu tấn, trong đó trữ lượng cho phép đưa vào khai thác 2,5 triệu tấn, hàm lượng cácbon trung bình 20%, có nơi 24% nằm trên địa bàn huyện Sơn Tịnh; silimanhit trữ lượng 1 triệu tấn, phân bổ ở Hưng Nhượng (Sơn Tịnh); than bùn ở Bình Phú (Bình Sơn) trữ lượng 476 nghìn m3; cao lanh ở Sơn Tịnh trữ lượng khoảng 4 triệu tấn. Đá xây dựng gồm các loại đá làm vật liệu xây dựng, rải đường giao thông, áp tường, lát nền, trữ lượng trên 7 tỷ m3, phân bố ở Đức Phổ, Trà Bồng và một số huyện khác; nước khoáng ở Thạch Bích (Trà Bồng), Đức Lân (Mộ Đức), Nghĩa Thuận (Tư Nghĩa) và Sơn Tịnh.

1.4.4. Tài nguyên biển và ven biển

 Với bờ biển dài khoảng 129km, cùng vùng lãnh hải rộng lớn 11.000 km2, có 6 cửa biển, dồi dào nguồn lực hải sản, Quảng Ngãi còn có một khả năng lớn để đi lên từ phát triển kinh tế biển đặc biệt là khai thác có hiệu quả, chủ yếu là khai thác cá nổi trữ lượng khoảng 68.000 tấn các loại. Ðây cũng là ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh. Với 6 huyện ven biển và một huyện đảo, có thể nói biển đảo Quảng Ngãi có nhiều tiềm năng về cảnh quan, địa hình, nhiều di tích lịch sử, lễ hội truyền thống, là một trong các tỉnh có bờ biển dài và đẹp, có diện tích khai thác, nuôi trồng thủy hải sản rộng lớn. Đặc biệt, đảo Lý Sơn còn là nơi lưu giữ hình ảnh của những đội hùng binh xưa dong buồm ra biển Đông, đặt những viên đá chủ quyền thiêng liêng đầu tiên trên quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. 

1.4.5. Tài nguyên du lịch

Quảng Ngãi có di chỉ văn hóa Sa Huỳnh, chùa Thiên Ấn, thành cổ Châu Sa... là những di tích lịch sử - văn hóa (LSVH) quan trọng của thời tiền - sơ sử và cổ trung đại. Quảng Ngãi cũng là nơi lưu dấu nhiều sự kiện và chứng tích quan trọng trong lịch sử đấu tranh cách mạng thời hiện đại như: Chứng tích Sơn Mỹ, địa đạo Ðàm Toái xã Bình Châu, Ba Tơ quật khởi, mộ nhà chí sĩ yêu nước Huỳnh Thúc Kháng... Ngoài ra, Quảng Ngãi có 130km bờ biển với những quang cảnh nên thơ rất thích hợp cho việc phát triển kinh doanh du lịch như: bãi biển Sa Huỳnh, bãi biển Mỹ Khê, vũng Dung Quất, mũi Ba Làng An, Cổ Luỹ cô thôn... Trong vùng biển phía đông của tỉnh có đảo Lý Sơn, một vùng biển đảo có nhiều cảnh quan thiên nhiên kỳ thú, là vùng đất phên dậu phía đông của tỉnh, quê hương của những “hùng binh” Hoàng Sa thuở trước, là “vương quốc” của nghề trồng tỏi và nghề đánh bắt hải sản xa bờ, cũng là một “trọng địa” du lịch đầy tiềm năng với những bãi biển hoang sơ, có nhiều di tích LSVH, cùng những bến thuyền tàu ghe tấp nập… hấp dẫn du khách.

1.4.6. Di sản văn hóa

Quảng Ngãi là mảnh đất có bề dày lịch sử, là quê hương của văn hóa Sa Huỳnh và là địa bàn trọng yếu của văn hóa Champa, có hai danh thắng nổi tiếng là "núi Ấn, sông Trà". Đặc biệt, Quảng Ngãi có hệ thống Trường Lũy được xây dựng từ thế kỷ XVI, trải dọc vùng trung du phía tây của tỉnh, kéo dài đến tỉnh Bình Định, là hệ thống thành lũy dài nhất Việt Nam, được công nhận là di tích LSVH cấp quốc gia. Quảng Ngãi còn là quê hương của các danh nhân, danh tướng như: Trương Định, Lê Trung Đình, Phạm Văn Đồng; nhiều nhà trí thức, nhà văn, nhà thơ, nhạc sĩ, nghệ sĩ tên tuổi: Bích Khê, Tế Hanh, NSND Trà Giang, Trương Quang Lục, Thế Bảo, Nhất Sinh... Quảng Ngãi còn có những lễ hội văn hóa đặc sắc diễn ra quanh năm như: lễ hội nghinh Ông, lễ khao lề thế lính Hoàng Sa (Lý Sơn), lễ hội ăn trâu, lễ hội cầu ngư, lễ hội đua thuyền…